گرایش فیزیولوژی ورزشی

با عنوان : آثار تمرین هوازی بر (PMS )و ترکیب بدن دانش آموزان دختر چاق و کم وزن

دانشگاه آزاد اسلامي

واحد رشت

دانشکده علوم انسانی

گروه آموزشی تربیت بدنی

پایان­نامه تحصیلی جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد 

رشته: تربیت بدنی  

   گرایش: فیزیولوژی ورزشی

عنوان:

آثار تمرین هوازی بر (PMS )و ترکیب بدن دانش آموزان دختر چاق و کم وزن

استاد راهنما:

 دکتر فرهاد رحمانی نیا

پایان نامه

بخش هایی از متن پایان نامه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

 فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکیده 1
فصل اول : طرح پژوهش
1-1.مقدمه
3
1-2.اظهار مسئله
5
1-3.ضرورت واهمیت پژوهش
9
1-4. اهداف پژوهش
12
1-4-1.هدف کلی
12
1-4-2.اهداف اختصاصی
12
1-5.فرضیه های پژوهش
13
1-5-1.فرضیه های اختصاصی
12
1-6.روش پژوهش
14
1-7.محدودیت های پژوهش
14
1-7-1.محدودیت های قابل کنترل پژوهش
14
1-7-2.محدودیت های غیر قابل کنترل
15
1-8 . تعریف واژه ها
15
1-8-1. سندرم پیش از قاعدگی
15
1-8-2.علائم جسمانی سندرم پیش از قاعدگی
16
1-8-3.علائم روانی سندرم پیش از قاعدگی
16
1-8-4.تمرینات هوازی
17
1-8-5.ترکیب بدنی
17
1-8-6.شاخص توده بدنی
17
1-8-7.درصدچربی بدن
17
فصل دوم : سابقه موضوع و پیشینه پژوهش
2-1.مقدمه
19
2-2.مبانی نظری
21
2-2-1.آناتومی سیستم تناسلی
21
2-2-1-1.اندام های جنسی زن
21
2-2-1-2.تخمدان ها
21
2-2-1-3.لوله های رحم
22
2-2-1-4.رحم
23
2-2-1-4-1.ساختمان و فضای رحم
2-2-1-4-2.تقسیم بندی فضای رحم
شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     
23

   24 2-2-1-5.دستگاه هورمونی زن

24 2-2-2. سیکل قاعدگی

24 2-2-2-1.سیکل قاعدگی ازدیدگاه بالینی

24 2-2-2-2.چرخه قاعدگی

25 2-2-2-3.علت خون روی قاعدگی

27 2-2-3.اختلالات قاعدگی

27 2-2-3-1.آمنوره اولیه و ثانویه

27 2-2-3-2.الگیومنوره

27 2-2-3-3.دیسمنوره

28 2-2-3-4.سندرم پیش از قاعدگی

28 2-2-4.تعریف وشیوع PMS

29 2-2-5.سبب شناسی PMS

30 2-2-6.علائمPMS

31 2-2-7.تشخیصPMS

32 2-2-8.درمان PMS

32 2-2-8-1.درمان های دارویی

32 2-2-8-2.درمان های غیردارویی

33 2-2-8-2-1.رژیم غذایی

33 2-2-8-2-2.طب سوزنی

34 2-2-8-2-3.کایروپراکتیک

35 2-2-8-2-4.روش های آرام سازی و استرس زایی

35 2-2-8-2-5.ماساژ

36 2-2-8-2-6.فعالیت ورزشی

36 2-2-9.دستگاه های انرژی هوازی و بی هوازی

38 2-2-9-1.دستگاه بی هوازی

38 2-2-9-2.دستگاه هوازی

39 2-2-10.فعالیت ، وزن و ترکیب بدن

40 2-2-11.ترکیب بدن

40 2-2-11-1.ترکیب بدن در هنگام بلوغ

42 2-2-11-2.اهمیت در نظر داشتن ترکیب بدن در نوجوانی

42 2-2-11-3.ارزیابی ترکیب بدن

43 2-2-11-4.روش های اندازه گیری ترکیب بدن

44 2-2-12.شاخص توده بدنی

45 2-2-13.اندازه گیری چربی زیر پوستی

46 2-3. پیشینه تحقیقات

47 2-3-1. پیشینه تحقیقات داخلی

47 2-3-2.پیشینه تحقیقات خارجی

56 2-4. جمع بندی

62

  فصل سوم : روش پژوهش 3-1.مقدمه

65 3-2.جامعه نمونه آماری

65 3-3.متغیرهای پژوهش

66 3-3-1.متغیرمستقل پژوهش

66 3-3-2.متغیر وابسته پژوهش

66 3-3-3.متغیر مداخله گر قابل کنترل

66 3-3-4.متغیر مداخله گر غیر قابل کنترل

66 3-4. وسایل و ابزارهای اندازه گیری

67 3-5.روش اجرای پژوهش و گرد آوری اطلاعات

68 3-6. پروتکل تمرین

74 3-7.روش آماری

75 فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها 4-1.مقدمه

77 4-2.تجزیه و تحلیل توصیفی داده ها

77 4-3.مطالعه طبیعی بودن توزیع داده ها

80 4-4.آزمون فرضیه های پژوهش

80 فرضیه اول

80 فرضیه دوم

83 فرضیه سوم

85 فرضیه چهارم

87 فرضیه پنجم

89 فصل پنجم : بحث و نتیجه گیری 5-1.مقدمه

93 5-2. اختصار پژوهش

93 5-3. بحث و نتیجه گیری

94 5-3-1.فرضیه اول

94 5-3-2.فرضیه دوم

99 5-3-3. فرضیه سوم

102 5-3-4.فرضیه چهارم

103 5-3-5. فرضیه پنجم

105 5-4.جمع بندی

106 5-5. پیشنهادها

107 5-5-1.پیشنهادهای کاربردی

107 5-5-2. پیشنهادهای پژوهشی

107 منابع فارسی

109 منابع انگلیسی

114

چکیده :

هدف از اجرای این پژوهش آثار تمرین هوازی بر (PMS) و ترکیب بدن دختران چاق و کم وزن بوده می باشد . روش پژوهش حاضر از نوع نیمه تجربی بود و بر روی 40 نفر از دختران دانش آموز مدرسه راهنمایی ناحیه یک رشت صورت گرفت که با روش مبتنی برهدف و دردسترس از طریق فرم تشخیص موقت سندرم پیش از قاعدگی (PMS) صورت گرفت . گروه کم وزن بر اساس 5/18 BMI< و گروه چاق براساس30BMI≥ تقسیم شدند. هردو گروه چاق و کم وزن به مدت 5هفته و هرهفته پنج جلسه بود ;که با شدت 50% ضربان قلب زیر بیشینه شروع شدوبه صورت پیشرونده افزایش پیدا نمود و در دو جلسه آخر به 65%HRMax رسید . ابزار جمع آوری اطلاعات فرم رضایت نامه ، فرم تشخیص موقت (PMS) ، فرم جمع آوری مشخصات دموگرافیک ،فرم ثبت وضعیت روزانه ، آزمون پله ،اندازه گیری شاخص توده بدن و درصدچربی بدن و توده بدون چربی بدن در شروع و پایان پژوهش بودند و اطلاعات بدست آمده با آزمون –t استودنت مورد مقایسه قرار گرفتند . نتایج نشان داد که بین پیش و پس آزمون گروه چاق در موارد علائم بدنی و روانی (PMS)، BMI و درصدچربی بدن و توده بدون چربی بدن تفاوت آماری معنی داری وجود داشت ، در حالی بین پیش و پس آزمون گروه کم وزن فقط در علائم بدنی و روانی PMS)) وBMI تفاوت معنی دارمشاهده گردید ، همچنین وقتی اطلاعات مرتبط با PMS) ( در دو گروه چاق و کم وزن مورد مقایسه قرار گرفت تفاوت معنی داری نظاره نشد ، اما نتایج مربوط به درصد چربی بدن و توده بدون چربی بدن و BMI در گروه های چاق و کم وزن تفاوت معنی داری نشان داد (05/0P< ) . بر این اساس می توان این گونه عنوان نمود که تمرین هوازی پیاده روی بر (PMS) و ترکیب بدن دانش آموزان دختر چاق و کم وزن مؤثر بوده می باشد.

 1-1. مقدمه

امروزه تأمین سلامت زنان به عنوان یکی از حقوق مسلم ایشان ، یک هدف اصلی و همچنین وسیله ای مهم برای توسعه اجتماعی و اقتصادی به شمار می رود . یکی از مسائل روان تنی که با عملکرد تولید مثل زنان ارتباط دارد ، سندرم پیش از قاعدگی می باشد . هر زن در طول زندگی ودر مراحل رشد خود تغییرات مختلفی را پشت سر می گذارد . این تغییرات یعنی بلوغ ، قاعدگی ، چگونگی روابط جنسی ، حاملگی ، زایمان ، بالاخره یائسگی مانند حلقه های زنجیر بهم پیوسته می باشد و هنگامی که فرد از یک مرحله به مرحله دیگر و یا از یک تأثیر به تأثیر دیگر پا می گذارد ،می تواند سلامت روانی و جسمانی او را تحت تأثیر قرار دهد (39). پس می توان مراحل مختلف این تغییر و تحولات را محور اصلی زندگی روانی و سازش اجتماعی زن تلقی نمود .

بلوغ به عنوان یکی از مراحل خاص و دارای اهمیت دوران زندگی مطرح می باشد که با تغییرات جسمی ، روانی ، و عاطفی فراوان همراه می باشد (41) . دوره ای می باشد که طی آن توانایی تولیدمثل کسب می گردد .

به گونه متوسط توالی بلوغ زنان شامل تشدید رشد ، تکامل پستان و قاعدگی می باشد که به دوره زمانی متوسط 4/5 ساله نیاز دارد . به دنبال مراحل پیشبرد مراحل بلوغ ترشح استروژن کافی از گناد ها باعث تکثیر اندومتر و شروع اولین قاعدگی می گردد (7). سن شروع قاعدگی دختران دچار چاقی متوسط (20 الی 30 درصد بالاتر از وزن طبیعی برای سن ) زودتر می باشد . در حالی که تأخیر در شروع قاعدگی در افراد مبتلا به سوء تغذیه شایع می باشد . همچنین دختران دچار چاقی شدید (بیش از 30 درصد) نیز شروع قاعدگی دیر رس دارند . از سویی ، در دهه های اخیر مطالعات گسترده ای درمورد درک ارتباط بین فعالیت بدنی و قاعدگی انجام شده می باشد که اغلب بر ساز و کار هورمونی و فیزیولوژی متفاوتی در بدن زنان ورزشکار رخ می دهد که بر ظرفیت کار بدنی آنان اثر گذار می باشد (7) .اگاهی از وضعیت توان مندی فیزیولوژی زنان در درک تأثیرات متقابل فعالیت های بدنی و فازهای مختلف چرخه قاعدگی اهمیت انکار ناپذیری دارد (54). قاعدگی به معنای خروج دوره ای خون و تخریب اندومتر پس از یک سیکل تخمک گذاری طبیعی می باشد . سیکل قاعدگی مهم ترین نشانه کار دستگاه تولید مثل در جنس مؤنث بالغ می باشد ، اما گاه این پدیده با نشانه ها و علائمی همراه می باشد که آزار دهنده و معضلات جسمانی و روانی برای زنان می گردد (39) . به این گروه از علائم جسمی ، روحی ، رفتاری که به گونه متوسط پنج تا هفت روز قبل از قاعدگی شروع می گردد و تداوم ان به مدت دو تا حداکثر چهار روز بعد از شروع خونریزی ماهیانه می باشد و در دوره های بعدی نیز تکرار می گردد سندرم پیش از قاعدگی[1] گفته می گردد (39) .

در زمان های گذشته بیشتر زنان و پزشکان با نشانه های بالینی سندرم مربوط آشنا نبودند و این بی توجهی به سندرم سبب می گردید که نه تنها معالجه درستی صورت نگیرد ، بلکه اطلاعات کافی نیز در این زمینه بدست نیاید . علی رغم این که نشانه های بسیار شدید ، ضربه سختی به زنان وارد می کند ، به نظر می رسد اکثر زنانی که از این سندرم رنج می برند، آن را جزئی بپندارند و حتی زنانی که بدترین علائم را نیز دارند ماه ها آن را تحمل می کنند ، تا اینکه این نشانه ها بطور غیر منتظره ای ناپدید گردند (49) .تحقیقات نشان می دهد حدود 85-90درصد زنان در دوره ی باروری علائم خلقی، رفتاری و جسمانی این سندرم را قبل از شروع قاعدگی تجربه می کنند . این علائم و نشانه ها به دوره ترشحی قاعدگی محدود می شوند و در عرض چند روز بعد از شروع قاعدگی از بین می طریقه (15). در تحقیقی در سال 1385، شیوع اختلال ملال قبل از قاعدگی 4/9و سندرم پیش از قاعدگی 5/31 گزارش گردید (37). مطالعه ای هم در شهر تهران انجام پیدا نمود ، نشان داد شیوع سندرم پیش از قاعدگی بیش از 60% می باشد که از این میزان 64% از نوع خفیف ،32% متوسط و 3% شدید می باشد (5). تحقیقات انجام شده در ایران ، شیوع این سندرم را 4/62و 7/67 درصد گزارش کرده اند. این موضوع خاطر نشان می سازد که جمعیت کثیری از زنان از این اختلال رنج می برند (15-37).

با در نظر داشتن معضلات ناشی از سندرم ،تا کنون راه های متفاوتی نظیر درمان های دارویی ، جراحی و درمان های غیر دارویی برای رفع علائم آن پیشنهاد شده می باشد. اما در این بین درمان های غیر دارویی مانند های فعالیت های ورزشی به جهت آنکه هیچ عوارض جانبی را به همراه ندارند مورد توجه بیشتری قرار گرفته می باشد (4). علل مختلفی در شیوع سندرم پیش از قاعدگی مؤثر می باشد . به نظر می رسد یکی از عوامل شاخص توده بدنی می باشد. پس به نظر می رسد تمرینات هوازی ، ترکیب بدنی با سندرم پیش از قاعدگی ارتباط داشته باشد.

1-2. اظهار مسئله

بخش اعظمی از زندگی عاطفی زنان را ریتم های زیستی آنان تشکیل می دهد ، زنان از نظر عاطفی ویژگی های خاص خود را دارد . پاره ای از این ویژگی ها به علت های تغییرات منظم زیستی به وجود می آید ،که ممکن می باشد تظاهرات بیرونی آن تغییرات خلقی باشد (3). خلق و خوی دوره ای زنان در مدت 28 روز دوره قاعدگی می تواند مستقیما بر شیوه فعالیت و معاشرت آنان تأثیر بگذارد و علایم پس از قاعدگی گاهی اوقات زنان را از به دست آوردن بیشترین کارایی باز می دارد . اغلب زنان قبل از شروع خونریزی قاعدگی تغییراتی را از نظر جسمانی ،خلقی ورفتاری پیدا می کنندکه گاهی اوقات آن چنان این تغییرات وعلایم شدید بوده که به عنوان بیماری در نظر گرفته می گردد (3). سندرم پیش قاعدگی یاPMS) ) عبارت می باشد از رخداد دوره های ترکیبی از تغییرات بدنی، روانی ورفتاری با شدت کافی در مرحله لوتئال سیکل قاعدگی که به اختلال ارتباطات بین فردی ویا مختل شدن فعالیت های طبیعی منجر می گردد (94). علائم سندرم پیش از قاعدگی معمولا هر ماه بین 7تا 14 روز پیش از شروع قاعدگی آغاز می گردد وبه نظر می رسد نزدیک زمان قاعدگی شدت وپس از چند روز فروکش می کنند .این علائم شامل نوسانات روحی ،اضطراب ،عصبانیت ،افسردگی،حساسیت ودرد پستان ها ،تمایلات غذایی خاص ، سردرد ،احتباس اب و ورم ، نفخ شکم می باشد (94).

40 تا60 در صد زنان امریکایی بین سنین 12تا 50 سالگی با این سندرم دست به گریبانند .براساس اخرین پژوهش های اماری ، 85 در صد بانوان دارای یکی از نشانه های عود کننده سندرم پیش از قاعدگی هستند، اما فقط 40در صد از انها این نشانه ها را اظهار می کنند.در 2 تا10در صد افراد این نشانه ها آن قدر شدید می باشد که می تواند زندگی خانوادگی یا شغلی انها را تحت تاثیر قرار دهد(97) .

علائم ان به 3 دسته جسمی،خلقی ورفتاری تقسیم می شودکه شایع ترین انها شامل: درد ،ادم اندام ها، نفخ شکم، افسردگی، عصبایت ،گریه و خستگی می باشد. عدم تعادل هورمون استروژن و پروژسترون ،افزایش پروستاگلاندین ها، افزایش پرولاکتین ، وکاهش سروتونین وعوامل روانی از علل این سندرم می باشد. بسته به شدت علائم طیف وسیعی از بیماری از وضعیت خفیف تا شدید ایجاد می گردد (24،5) .

قاعدگی درد ناک یا دیسمنوره[2] ، یکی از شایع ترین معضلات زنان می باشد که ممکن می باشد دو روز یا بیشتر قبل از شروع قاعدگی بروز کند وتا سه روز بعد از خونریزی نیز ادامه داشته باشد (56-127).

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

دیسمنوره با درد ناشی از اسپاسم عضلانی در پایین شکم همراه می باشد که ممکن می باشد به سمت کمر ودر امتداد ران ها انتشار یابد ، این درد می تواند با علائمی زیرا تهوع ،استفراغ ،اسهال ، سردرد ،گیجی ،احساس خستگی، ضعف ، دردناکی سینه ها و در موارد شدید یا سنکوپ همراه باشد (40،56،127). دیسمنوره به دو صورت اولیه و ثانویه هست . دیسمنوره اولیه در زنانی اتفاق می افتد که از نظر جسمانی سالمند و بروز آن وابسته به هیچ علت ارگانیکی نمی باشد (136). دیسمنوره ثانویه دردی می باشد که با علت ارگانیک لگنی و غیر لگنی ایجاد می گردد ، بیماری التهاب لگن ، اندومتریوزیس (رشد غیر سرطانی ) عضله و بافت های فیبری در رحم ، سندرم احتقانی لگن ، بزرگ شدگی رحم و… مانند علت های می باشد (40،84).

درحدود 10 در صد از زنان با تخمک گذاری طبیعی و منظم ،درجاتی از علائم ونشانه های جسمانی و روانی پیش از قاعدگی را تجربه می کنند. اعتقاد بر این می باشد گروهی که دارای علائم خفیف تا متوسط هستند،دارای سندرم پیش از قاعدگی هستند.در پنج در صد از زنان و یا کمتر از پنج در صد این علائم به قدری شدیدند که یه گونه جدی و خطرناک با فعالیت روزانه و یا روابط شخصی فرد تداخل می یابند (50).

یکی از عوامل احتمالی در شیوع این سندرم داشتن شاخص توده بدنی بالا می باشد ،که در مطالعات اندکی به مطالعه آن پرداخته شده می باشد و به گونه مستقیم یا غیر مستقیم با سازکار تعادل هورمونی بدن در ارتباط می باشد .

روش های مورد قبول در تعیین شاخص های ترکیب بدنی در کودکان و بزرگسالان ، شاخص توده بدنی (BMI) و درصد چربی (%BF) می باشد (16) .

Masho و همکاران نشان دادند که خطر شیوع سندرم پیش از قاعدگی در زنان چاق تقریبا 2 برابر زنان غیر چاق می باشد . آمارها نشان می دهد در سال 2000 بیش از 50% بالغان در امریکا وزن بالای طبیعی داشته یا چاق بودند و شیوع چاقی در زنان تهدیدست در این کشور بیشتر دیده می گردد(41). در ایران 6/38% از زنان بالای وزن طبیعی قرار دارند واز این تعداد2/14% چاق هستند (41). لیلا فرهانی و همکاران نشان دادند با شاخص توده بدنی بیشتر از 25 در مقایسه با افراد دارای BMI کمتر از 25 به میزان 5/3 برابر بیشتر شانس ابتلا به PMS را داشتند . این میزان بعد از کنترل متغیرهای مداخله گر 43/2 کاهش پیدا نمود (5) . نتایج مطالعهMasho و همکاران نشان داد که زنان چاق در مقایسه با زنان لاغر 9/2 برابر خطر بیشتری برای ابتلا به سندرم پیش از قاعدگی دارند و بعد از کنترل اثر متغیر های مداخله گر این شانس 8/2 برابر تقلیل پیدا نمود (41) . نتایج حاصل از پژوهش جان[3] و همکاران (2006) حاکی از بالا بودن چربی زیر پوست پشت بازو و متعاقباٌ شیوع بیشتری از اضافه وزن و چاقی دختران نسبت به پسران بود ، این مسئله علاوه بر تفاوت های فیزیولوژیکی در دو جنس می تواند ناشی از نوع و میزان فعالیت بدنی انجام شده در طی روز باشد (87). سونجا[4] و همکاران (2007) در مطالعه خود نشان دادند که میانگین چربی زیر پوستی بازو دختران بدنبال ورزش ایروبیک در گروه مداخله کاسته و در گروه کنترل افزایش نشان داد(120). با در نظر داشتن معضلات ناشی از این سندرم، راه های متفاوتی نظیر درمان های دارویی (هورمونی ، ضد افسردگی ، ضد درد و…) جراحی (برداشتن تخمدان ) ودرمان های غیر دارویی (ورزش ،رژیم غذایی ، ماساژ ، استراحت و…) پیشنهاد شده می باشد (21،58،89 ،110) . با در نظر گرفتن عوارض جانبی در مان های دارویی و جراحی ،درمان های غیر دارویی منجمله ورزش توجه متخصصان وخانم های مبتلا را جلب کرده می باشد (21،119) . اولین بار در سال 1939توسط جانسون ، ارتباط ورزش با تغییرات دوره قاعدگی و سیستم تولید مثل مطالعه گردید و اثر مثبت ورزش نظاره گردید (21،119) به طوری که ورزش سبک ، فعالیت بدن را متعادل می سازد و از شدت فشارهایی که اغلب موجب مسائل قبل از عادت ماهانه می شوند ، می کاهد (45) .

پس این مسأله به آن علت که زنان مرکز ثقل خانواده را تشکیل می دهند ، ناخوشی آنان نه تنها بر امور پویای خانواده ، بلکه بر کل نظام اجتماعی که زنان به نوعی در ان تأثیر دارند ، تأثیر خواهد گذاشت . نوسانات خلقی می تواند عملکرد کل خانواده را به شکست سوق دهد.به همین علت علیرغم مطالعات با ارزشی که در زمینه سندرم پیش از قاعدگی انجام یافته، هنوز تأثیر تمرینات هوازی بر (PMS) و ترکیب بدن مبهم باقی مانده می باشد . با پیشرفت فن آوری و ماشینی شدن زندگی شهری ، تغذیه نامناسب وتحرک ناکافی، سطح شاخص توده بدنی در حال افزایش می باشد وافراد دارای اضافه وزن و چاق در صد زیادی از جامعه را تشکیل می دهند .پس به مقصود بدست آوردن اطلاعات بیشتر در زمینه عوامل مؤثر بر اختلالات قاعدگی، پژوهش حاضر را با هدف آثار تمرین هوازی بر اختلالات قاعدگی (PMS) و ترکیب بدن دانش آموزان دختر چاق و کم وزن بوده می باشد .

تعداد صفحه :147